Chào mừng đến Breeder's Lab: lai giống, chọn cây và ghi chép quá trình lai tạo

Breeder’s Lab là mục dành cho người trồng tự làm hạt giống. Hãy đăng bài ở đây khi bạn lai hai cây với nhau hoặc chọn ra những cây tốt nhất từ một lô hạt. Mục này cũng dành cho việc làm ổn định một dòng giống, tức là gieo hạt lần nào cũng ra cây giống nhau. Farm có giấy phép và người trồng tại nhà ở Thái Lan và Đông Nam Á đều được chào đón.

Phần cơ bản về chọn cây bố mẹ, cách lai và làm hạt cái hoá (feminized) có trong bài giới thiệu chung của mục: Breeders Lab.

Nên đăng gì ở đây

  • Dự án lai tạo: ghi rõ mục tiêu, lý do chọn từng cây bố mẹ và bạn đang ở thế hệ nào. F1 là lứa lai đầu tiên giữa hai cây bố mẹ. F2 có được khi lai hai cây F1 với nhau. BX (lai ngược, backcross) là lai cây con trở lại với một trong hai cây bố mẹ (giải thích các thuật ngữ lai tạo).
  • Săn kiểu hình (phenotype hunting): gieo nhiều hạt của cùng một giống để tìm ra cây tốt nhất, kèm các tiêu chí bạn dùng để chọn.
  • Chọn cây đực và phấn hoa: chọn cây bố, thu phấn và bảo quản phấn.
  • Dòng ổn định: lai các cây có họ hàng với nhau qua nhiều thế hệ, đến khi hạt cho ra những cây gần như giống hệt nhau. Dòng như vậy gọi là IBL (inbred line, dòng cận huyết).
  • Lai tạo theo một đặc tính: hồ sơ terpene (tổ hợp các hợp chất tạo mùi thơm), khả năng kháng bệnh, năng suất hoặc tự ra hoa (autoflowering, cây ra hoa theo tuổi chứ không theo độ dài ngày).
  • Thụ phấn tự do hay lai có kiểm soát: để phấn bay tự do trong một nhóm cây, hoặc chỉ đưa phấn của một cây đực lên những cây cái đã chọn.

Ghi chép và điều kiện ở Thái

Hãy đăng ảnh, số liệu và những gì bạn quan sát được để người trồng khác học từ kết quả của bạn. Với mỗi lần lai, tối thiểu ghi lại ngày thụ phấn, mã số của từng cây bố mẹ và mỗi tuần một ảnh cây bố mẹ lẫn cây con. Nhờ các ghi chép này, bạn lần lại được đặc tính nào do cây bố hay cây mẹ nào truyền sang.

Ghi chú của người dịch: phấn của cây đực trồng ngoài đồng hoặc trong nhà kính có thể bay sang những cây cái bạn không định thụ phấn, kể cả cây ở farm hàng xóm. Vì vậy hãy thụ phấn trong phòng kín hoặc trùm túi lên cây. Clone hay hạt đổi với farm khác có thể mang theo nhện hại, bệnh rễ hoặc viroid tiềm ẩn hoa bia (hop latent viroid, HLVd). Cây cũng có thể không đúng giống ghi trên nhãn. Hãy cách ly cây mới và kiểm tra kỹ trước khi cho chúng lại gần cây bố mẹ.

Luật Thái Lan

Mọi bài đăng phải tuân thủ Thông báo của Bộ Y tế Công cộng về thảo dược kiểm soát (cần sa) B.E. 2568, có hiệu lực từ ngày 26/6/2025. Bài đăng cũng phải tuân thủ Quy định cấp Bộ về chiết xuất cần sa hoặc gai dầu B.E. 2569 và Quy định cấp Bộ về thảo dược kiểm soát (số 2) B.E. 2569 (giải thích cả hai văn bản tại đây).

Ghi chú của người dịch: theo Thông báo này, hoa cần sa là thảo dược kiểm soát. Hoa chỉ được bán khi có đơn kê theo mẫu PT 33. Quảng cáo hoa bị cấm ở mọi kênh, và bán hoa qua mạng cũng bị cấm. Vì vậy đừng rao bán hoa trong mục này. Trước khi nhập khẩu hay trao đổi hạt giống, hãy đọc bài mua hạt giống ở Thái Lan thế nào là hợp pháp.

Để bắt đầu, hãy mở một topic ghi rõ mục tiêu, hai cây bố mẹ và những ảnh đầu tiên. Bạn cũng có thể đặt câu hỏi ngay bên dưới bài này.