Bicacbonat (bicarbonate) là gì? Ion đẩy pH vùng rễ tăng dần

Bicacbonat (bicarbonate, HCO3−) là một ion hòa tan có trong phần lớn nước giếng và nước máy. Cùng với cacbonat, nó tạo nên độ kiềm của nước. Độ kiềm trung hòa axit và khiến pH vùng rễ tăng dần theo thời gian.

Cơ chế

Dewayne Ingram là giáo sư làm vườn tại Đại học Kentucky (Mỹ). Ông mô tả độ kiềm là các bicacbonat hòa tan của canxi, magiê hoặc natri, cộng với cacbonat của canxi hoặc magiê. Các ion này trung hòa ion hydro, nên pH của dung dịch trong giá thể tăng lên. Mỗi lần tưới lại đưa thêm các ion này vào, nên tác động cộng dồn suốt vụ.

Penn State Extension giải thích điều này ảnh hưởng thế nào tới việc chỉnh pH. Axit cho vào bồn sẽ phản ứng với cacbonat trước, sau đó pH mới bắt đầu giảm. Vì vậy, nước có độ kiềm cao cần nhiều axit hơn để đạt cùng kết quả.

pH và độ kiềm là hai chỉ số khác nhau

pH cho biết nước đang chua đến mức nào ngay lúc này. Độ kiềm cho biết nước sẽ chống lại sự thay đổi pH mạnh đến đâu. Penn State lưu ý rằng riêng pH của nước thường không quan trọng lắm. Chính pH đi kèm độ kiềm cao mới quyết định pH của giá thể.

Bao nhiêu là quá nhiều

  • Penn State đưa ra mức trần 100 mg/L (100 ppm) cho nước dùng trong nhà kính và vườn ươm.
  • Ingram lưu ý rằng giá thể thủy canh trơ gần như không có khả năng đệm. Trong các hệ thống này, vấn đề có thể bắt đầu ở mức 50 đến 75 ppm.
  • Theo ông, trên khoảng 300 ppm thì châm axit có thể là cách khắc phục duy nhất.

Phòng thí nghiệm báo độ kiềm theo ppm hoặc meq/L, cả hai đều quy ra canxi cacbonat. Hãy xem đơn vị trước khi so hai phiếu kết quả.

Lỗi hay gặp

  • Chỉ đo pH. Hai mẫu nước cùng pH có thể có độ kiềm rất khác nhau. Hãy yêu cầu phòng thí nghiệm đo độ kiềm tổng hoặc bicacbonat.
  • Chỉnh bồn pha mà bỏ qua giá thể. Ingram coi việc kiểm tra pH giá thể định kỳ là thiết yếu, nên hãy đo pH của nước thoát (runoff), không chỉ pH của dung dịch tưới.
  • Đổ nước vào axit đặc. Luôn cho axit vào nước, không bao giờ làm ngược lại, vì phản ứng có thể làm axit bắn ra.

Hãy gửi một mẫu nước nguồn tới phòng thí nghiệm và yêu cầu đo độ kiềm tổng, để biết mỗi bồn pha cần bao nhiêu chất hạ pH (pH down).

Thuật ngữ liên quan

ph-drift · ph · Độ cứng cacbonat (KH) / độ cứng tổng (GH) · Chất hạ pH / chất tăng pH (pH down / pH up) · runoff · ec

Đọc thêm trên Asiannabis

Tài liệu tham khảo