เมื่อเมล็ดงอกแล้ว ต้นจะเข้าสู่ระยะต้นกล้า ช่วงสัปดาห์ที่ 1–2 หลังต้นกล้าโผล่พ้นดินเป็นช่วงที่ต้นอ่อนแอที่สุด พลาดเพียงเล็กน้อยก็อาจทำให้ต้นตายได้ บทความตอนนี้จะอธิบายวิธีจัดการแสง น้ำ ความชื้น อุณหภูมิ และปุ๋ยสำหรับต้นกล้าอายุน้อย จากนั้นจะพูดถึงการปรับสภาพต้นกล้าก่อนย้ายออก โรคต้นกล้าเน่าคอดิน (damping off) ความผิดพลาด 10 ข้อที่ทำให้ต้นกล้าตายบ่อยที่สุด และไทม์ไลน์รายวันตั้งแต่เมล็ดจนถึงต้นที่พร้อมย้ายลงกระถางใบถัดไป
หมายเหตุผู้แปล: ตัวเลขส่วนใหญ่ในบทความนี้มาจากการปลูกในเขตอากาศอบอุ่น แต่ในไทยและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ห้องปลูกมักร้อนถึง 30–35 °C ฤดูฝนทำให้อากาศชื้นมาก และไฟฟ้าก็ดับได้ ย่อหน้าที่ขึ้นต้นว่า “หมายเหตุผู้แปล” จะอธิบายวิธีปรับให้เข้ากับสภาพเหล่านี้
บทความนี้คือตอนที่ 2 อ่านตอนที่ 1 ได้ที่: https://asiannabis.com/t/391
5. การดูแลต้นกล้าในสัปดาห์ที่ 1–2
5.1 แสง
- ความเข้มแสง: 100–300 PPFD (µmol/m²/s) ค่า PPFD บอกว่าแต่ละวินาทีมีแสงที่พืชใช้ได้ส่องถึงใบมากแค่ไหน ดูเพิ่มที่ แสงสำหรับกัญชา แสงแรงเกินไปจะทำให้ใบไหม้ ส่วนแสงอ่อนเกินไปจะทำให้ต้นกล้ายืดสูงและผอม
- ช่วงแสงต่อวัน: เปิดไฟ 18 ชั่วโมงและปิดให้มืด 6 ชั่วโมง (18/6) ช่วงมืดทำให้ต้นได้พัก และยังช่วยประหยัดค่าไฟ ช่วงแสงที่ใช้หลังพ้นระยะต้นกล้าดูได้ที่ ระยะเจริญเติบโตทางลำต้นของกัญชา
- ระยะห่างของไฟ: แขวนไฟ LED ให้สูงจากยอดต้น 40–60 ซม. ถ้าใบม้วนขึ้นหรือม้วนลง แปลว่าไฟอยู่ใกล้เกินไป ถ้าลำต้นผอมและยืดสูง แปลว่าไฟอยู่ไกลเกินไป
หมายเหตุผู้แปล: อย่าวางต้นกล้าอายุน้อยไว้ริมหน้าต่างที่แดดส่องถึง และอย่าตั้งไว้กลางแจ้งให้โดนแดดเที่ยงตรง ๆ แดดเที่ยงในไทยแรงกว่าค่าความเข้มแสงที่แนะนำข้างต้นหลายเท่า และอาจเผาใบได้ หลังไฟดับทุกครั้ง ให้ตรวจว่าเครื่องตั้งเวลายังเปิดปิดไฟตรงตามเวลาที่ตั้งไว้ เพราะเครื่องตั้งเวลาบางรุ่นจะลืมค่าที่ตั้งไว้
5.2 น้ำ
- ให้น้ำทีละน้อย เพราะต้นกล้ายังมีรากเล็กนิดเดียว ใช้ขวดสเปรย์ฉีดน้ำรอบโคนต้น
- รอบเปียก–แห้ง: ปล่อยให้ดินแห้งลงเล็กน้อยก่อนรดน้ำครั้งถัดไป ถ้าดินเปียกอยู่ตลอดเวลา ต้นจะเสี่ยงเป็นโรครากเน่าและโรคต้นกล้าเน่าคอดิน (ดูข้อ 7)
- pH ของน้ำ: 6.0–6.5 สำหรับดิน หรือ 5.5–6.0 สำหรับเส้นใยมะพร้าวและระบบไฮโดรโปนิกส์
สิ่งที่ควรทำ: ในช่วงไม่กี่วันแรก ให้ลองยกกระถางทั้งก่อนและหลังรดน้ำ ถ้ากระถางเบาแปลว่าถึงเวลารดน้ำแล้ว วิธีนี้ทำให้คุณรู้ว่าดินแห้งแล้วหรือยังโดยไม่ต้องเดา
5.3 ความชื้นและอุณหภูมิ
- ความชื้น: 65–80% RH (ความชื้นสัมพัทธ์) ช่วง 5–7 วันแรก ให้ใช้ฝาครอบเก็บความชื้น (humidity dome) ซึ่งเป็นฝาใสที่กักอากาศชื้นไว้รอบต้น หลังจากนั้นค่อย ๆ เปิดฝาให้กว้างขึ้นทีละนิดทุกวัน เพื่อให้ต้นกล้าค่อย ๆ ชินกับอากาศที่แห้งกว่า
- อุณหภูมิ: 22–26 °C และอย่าให้อุณหภูมิกลางคืนต่ำกว่ากลางวันเกิน 5 °C
- VPD: 0.4–0.8 kPa สำหรับต้นกล้า VPD (ค่าความต่างของความดันไอ) บอกว่าอากาศดึงน้ำออกจากใบแรงแค่ไหน ค่านี้รวมอุณหภูมิกับความชื้นไว้เป็นตัวเลขเดียว ดูเพิ่มที่ การควบคุมสภาพอากาศในห้องปลูก
หมายเหตุผู้แปล: ในไทย การคุมอุณหภูมิให้อยู่ที่ 22–26 °C มักต้องใช้เครื่องปรับอากาศ ถ้าใช้ฝาครอบในห้องที่ร้อน ความร้อนจะสะสมอยู่ใต้ฝา จึงควรวางเทอร์โมมิเตอร์ไว้ใต้ฝาครอบด้วย ไม่ใช่วัดแค่ในห้อง ช่วงฤดูฝน อากาศในห้องมักชื้นเกือบ 80% RH อยู่แล้ว คุณจึงเปิดฝาครอบได้เร็วกว่าที่กำหนด ซึ่งยังช่วยลดความเสี่ยงโรคต้นกล้าเน่าคอดินด้วย
5.4 การให้ปุ๋ย
- สัปดาห์ที่ 1: ไม่ต้องให้ปุ๋ย เพราะใบเลี้ยง (cotyledon) มีอาหารสะสมไว้เพียงพอ ดินผสมสำหรับปลูกที่ดีก็มีปุ๋ยพื้นฐาน (base nutrients) พอสำหรับ 1–2 สัปดาห์อยู่แล้ว
- สัปดาห์ที่ 2: เริ่มให้ปุ๋ยแบบเจือจางมาก คือ ¼ ของอัตราบนฉลาก ตั้งเป้าค่า EC ที่ 0.4–0.6 mS/cm ค่า EC (ค่าการนำไฟฟ้า) บอกว่ามีเกลือจากปุ๋ยละลายอยู่ในน้ำมากแค่ไหน ดูเพิ่มที่ ค่า pH และ EC สำหรับกัญชา ปุ๋ยที่ให้ควรมีไนโตรเจน (N) เป็นหลัก เพราะไนโตรเจนช่วยให้ใบและลำต้นเติบโต
- ซูเปอร์ซอยล์ (super soil): คือดินผสมที่ใส่ปุ๋ยไว้ในตัวพอใช้ได้หลายสัปดาห์ ถ้าใช้ดินแบบนี้ ไม่ต้องให้ปุ๋ยเลยในช่วง 3–4 สัปดาห์แรก
สิ่งที่ควรทำ: ก่อนรดน้ำปุ๋ยในสัปดาห์ที่ 2 ให้วัดค่า EC ด้วยเครื่องวัดทุกครั้ง เพราะปุ๋ยที่เข้มเกินไปจะทำให้รากอ่อนไหม้ ดูเพิ่มที่ ใบไหม้จากปุ๋ยในกัญชา
6. การปรับสภาพต้นกล้าก่อนย้ายออก
การปรับสภาพต้นกล้าก่อนย้ายออก (hardening off) คือการค่อย ๆ ย้ายต้นจากที่ที่มีสิ่งปกป้อง (ในร่ม หรือใต้ฝาครอบ) ไปสู่สภาพที่โหดกว่า (กลางแจ้ง แดดเต็มที่ และลม) ทีละขั้น ถ้าข้ามขั้นตอนนี้ไป ต้นอาจช็อก เหี่ยว หรือตายได้ ดูเพิ่มที่ การปรับสภาพต้นกล้าและกิ่งโคลนกัญชา
| วันที่ | สิ่งที่ต้องทำ | เวลาที่อยู่กลางแจ้ง | หมายเหตุ |
|---|---|---|---|
| 1–2 | วางในที่ร่มและไม่โดนลม | 2–3 ชั่วโมง | ช่วงเช้าตรู่หรือช่วงบ่ายที่อากาศเย็น |
| 3–4 | ที่ร่มรำไร มีแดดส่องถึงบ้าง | 4–5 ชั่วโมง | เพิ่มแดดทีละน้อยทุกวัน |
| 5–6 | ให้รับแดดเช้าโดยตรง | 5–6 ชั่วโมง | เลี่ยงแดดบ่าย ซึ่งเป็นช่วงที่ UV แรงที่สุด |
| 7–8 | รับแดดเต็มวัน มีลมอ่อน ๆ | 8–10 ชั่วโมง | คอยสังเกตอาการเครียดของต้น |
| 9–10 | อยู่กลางแจ้งทั้งกลางวันและกลางคืน | ทั้งวันทั้งคืน | ต้นปรับตัวเข้ากับสภาพกลางแจ้งได้แล้ว |
เคล็ดลับ:
- อย่าปรับสภาพต้นในวันที่อากาศรุนแรง เช่น ฝนตกหนัก ร้อนตั้งแต่ 38 °C ขึ้นไป หรือลมแรง
- รดน้ำให้ต้นก่อนนำออกไปข้างนอก ต้นจะได้ไม่ต้องเจอทั้งความร้อนและการขาดน้ำในเวลาเดียวกัน
- ถ้าใบม้วนหรือขอบใบไหม้ แปลว่าต้นเครียดมาก ให้ยกกลับเข้าในร่มทันที
หมายเหตุผู้แปล: ในหน้าร้อนของไทย ช่วงบ่ายอาจร้อนเกือบถึง 38 °C ในวันแบบนี้ให้นำต้นออกไปเฉพาะช่วงเช้าตรู่ หรือวางไว้ใต้ตาข่ายพรางแสง (สแลน) ส่วนในฤดูฝน ให้งดวันที่มีพายุ และช่วงไม่กี่วันแรกให้วางต้นไว้ใต้หลังคา เพื่อไม่ให้ฝนหนักตีต้นกล้าล้มหรือทำให้น้ำท่วมกระถาง
7. โรคต้นกล้าเน่าคอดินและโรคอื่น ๆ ของต้นกล้า
โรคต้นกล้าเน่าคอดิน (damping off) คือสาเหตุอันดับหนึ่งที่ทำให้ต้นกล้าตาย โรคนี้เกิดจาก Pythium, Fusarium และ Rhizoctonia ซึ่งเป็นเชื้อในดินที่เข้าทำลายลำต้นและราก (บทความต้นฉบับเรียกทั้งสามชนิดว่าเชื้อรา แต่ที่จริงแล้ว Pythium เป็นราน้ำ (water mould) ที่มีลักษณะคล้ายเชื้อรา) ต้นกล้าที่ดูแข็งแรงดีอาจล้มลงอย่างกะทันหันและตายได้ภายในไม่กี่ชั่วโมง ดูวิธีจำแนกเชื้อเหล่านี้ได้ที่ โรครากเน่า Pythium และ Fusarium ในกัญชา
7.1 อาการ
- ก่อนต้นกล้าโผล่พ้นดิน: เมล็ดงอกแล้วแต่ต้นไม่โผล่พ้นผิวดิน เพราะต้นอ่อนในเมล็ด (embryo) เน่าอยู่ใต้ดิน
- หลังต้นกล้าโผล่พ้นดิน: ลำต้นตรงระดับผิวดินคอดเล็กลงและกลายเป็นสีน้ำตาลหรือดำ จากนั้นต้นจะล้มและตาย อาการ “คอกิ่ว” ตรงโคนต้นแบบนี้คืออาการเด่นของโรค
- โรครากเน่า: รากเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาล นิ่ม และมีกลิ่นเหม็น ใบเหลือง และต้นหยุดโต
7.2 สาเหตุ
- รดน้ำมากเกินไปจนดินเปียกตลอดเวลา
- ดินระบายน้ำไม่ดี หรือใช้กระถางที่ไม่มีรูระบายน้ำ
- อุณหภูมิต่ำ (ต่ำกว่า 18 °C) ร่วมกับความชื้นสูง
- นำดินเก่าจากรอบปลูกที่เคยมีโรคกลับมาใช้ซ้ำ
- หว่านเมล็ดชิดกันเกินไป และอากาศถ่ายเทไม่ดี
หมายเหตุผู้แปล: อุณหภูมิต่ำกว่า 18 °C พบได้น้อยในพื้นที่ส่วนใหญ่ของไทย ยกเว้นช่วงหน้าหนาวในภาคเหนือและบนพื้นที่สูง ในฤดูฝน สาเหตุที่น่ากังวลกว่าคือข้ออื่น ๆ ในรายการนี้ ได้แก่ ดินที่ไม่เคยแห้ง อากาศที่นิ่งและชื้น และกระถางที่วางเบียดกัน
7.3 การป้องกัน
- ใช้ดินใหม่ที่ผ่านการฆ่าเชื้อแล้ว อย่านำดินเก่ากลับมาใช้กับต้นกล้าเด็ดขาด
- ทำให้ระบายน้ำได้ดี โดยผสมเพอร์ไลท์ 30% ลงในดิน และใช้กระถางที่มีรูระบายน้ำ
- อย่าให้น้ำมากเกินไป ปล่อยให้ดินแห้งลงเล็กน้อยก่อนรดครั้งถัดไป
- เปิดพัดลมเบา ๆ ให้อากาศหมุนเวียน เพื่อไม่ให้อากาศรอบลำต้นนิ่งอยู่กับที่
- จุลินทรีย์ที่มีประโยชน์: เชื้อรา Trichoderma harzianum และแบคทีเรีย Bacillus subtilis ใช้เป็นชีวภัณฑ์ควบคุม Pythium และ Fusarium ได้ โดยผสมลงในดิน หรือละลายน้ำแล้วรดลงดิน (drench) ดูเพิ่มที่ ไมคอร์ไรซา, Trichoderma, Bacillus
- ไฮโดรเจนเปอร์ออกไซด์ (3% H₂O₂): ผู้ปลูกบางคนรดสารละลายเจือจาง (ประมาณ 5 มล. ต่อน้ำ 1 ลิตร) สัปดาห์ละครั้ง เพื่อลดสปอร์เชื้อราในดิน
หมายเหตุผู้แปล: ในไทย ให้ใช้เฉพาะผลิตภัณฑ์ที่ขึ้นทะเบียนกับกรมวิชาการเกษตร และใช้ตามที่ระบุบนฉลากเท่านั้น ข้อนี้ใช้กับผลิตภัณฑ์จุลินทรีย์และทุกอย่างที่ใช้บำบัดดิน วิธีตรวจสอบการขึ้นทะเบียนดูได้ที่ สารที่พ่นบนกัญชาได้ตามกฎหมายภายใต้ GACP ของไทย ไฮโดรเจนเปอร์ออกไซด์ก็เช่นกัน ก่อนใช้ให้ตรวจว่าผลิตภัณฑ์ที่ซื้อมาขึ้นทะเบียนสำหรับการใช้งานแบบนี้หรือไม่ ถ้าต้องการหาผลิตภัณฑ์ Trichoderma หรือ Bacillus ที่ขึ้นทะเบียนแล้ว ให้สอบถามตัวแทนจำหน่ายที่ได้รับอนุญาตในไทย หรือถามในหมวด Plant Infirmary (คลินิกพืช)
7.4 การรักษา
เมื่อต้นกล้าเป็นโรคเน่าคอดินแล้ว (ลำต้นคอด หรือต้นล้มไปแล้ว) แทบจะช่วยไม่ได้เลย
- ถอนต้นที่ป่วยออกทันที เพื่อไม่ให้โรคลามไปต้นอื่น
- ลดการรดน้ำ ปรับให้ระบายน้ำดีขึ้น และเพิ่มการถ่ายเทอากาศ
- รดเชื้อ Trichoderma ให้ต้นที่เหลืออยู่
- ถ้ามีต้นเป็นโรคหลายต้น ให้เปลี่ยนดินทั้งหมดแล้วเริ่มใหม่
สิ่งที่ควรทำ: ทุกครั้งที่ต้นกล้าตาย ให้จดวันที่ การรดน้ำในสัปดาห์นั้น อุณหภูมิและความชื้นในห้อง พอเสียต้นไปสองสามครั้ง บันทึกนี้มักจะชี้ให้เห็นว่าสาเหตุของคุณคือข้อไหนในรายการข้อ 7.2
8. ความผิดพลาด 10 ข้อที่ทำให้ต้นกล้าตาย
| # | ความผิดพลาด | อาการ | วิธีแก้ |
|---|---|---|---|
| 1 | ให้น้ำมากเกินไป | ใบห้อย ใบเหลือง ดินเปียกตลอด | ปล่อยให้ดินแห้งก่อนรดครั้งถัดไป |
| 2 | ให้น้ำน้อยเกินไป | ใบเหี่ยวและม้วน ดินแตกระแหง | รดน้ำสม่ำเสมอและตรวจทุกวัน |
| 3 | แสงแรงเกินไป | ขอบใบไหม้ ใบซีดขาว ใบม้วนขึ้น | ยกไฟให้สูงขึ้น ใช้ 100–200 PPFD |
| 4 | แสงอ่อนเกินไป | ลำต้นสูง ผอม และอ่อนแอ (ต้นยืด) | เพิ่มแสง ใช้ไม้ค้ำเล็ก ๆ พยุงลำต้น |
| 5 | ปลูกลึกเกินไป | ต้นกล้าโผล่พ้นผิวดินไม่ได้ | ปลูกลึกไม่เกิน 1–1.5 ซม. |
| 6 | อุณหภูมิไม่เหมาะ | งอกช้าหรือไม่งอก ต้นกล้าอ่อนแอ | รักษาอุณหภูมิช่วงเพาะเมล็ดไว้ที่ 24–28 °C |
| 7 | ให้ปุ๋ยเร็วเกินไปหรือเข้มเกินไป | ใบไหม้จากปุ๋ย ใบม้วนลง | สัปดาห์ที่ 1 ไม่ให้ปุ๋ย สัปดาห์ที่ 2 ให้ ¼ ของอัตรา |
| 8 | pH ไม่ถูกต้อง | ใบเหลืองหรือเป็นจุด ต้นโตช้า | ตรวจ pH ทุกครั้งที่รดน้ำ ตั้งเป้าที่ 6.0–6.5 |
| 9 | อากาศถ่ายเทไม่ดี | ลำต้นอ่อนแอ มีปัญหาเชื้อรา เป็นโรคต้นกล้าเน่าคอดิน | เปิดพัดลมเบา ๆ ตลอดเวลา ค่อย ๆ เปิดฝาครอบ |
| 10 | จับรากอ่อน | รากหัก ต้นเหี่ยวและตาย | ใช้แหนบที่ฆ่าเชื้อแล้ว และอย่าจับรากเด็ดขาด |
9. ไทม์ไลน์: จากเมล็ดสู่ต้นกล้าที่แข็งแรง
| วันที่ | ระยะ | สิ่งที่ต้องทำ | อาการปกติ |
|---|---|---|---|
| 0 | เริ่มเพาะ | เพาะในกระดาษทิชชู แช่น้ำ หรือเพาะลงดินโดยตรง | เมล็ดแข็ง ยังไม่มีอะไรเปลี่ยนแปลง |
| 1–2 | เมล็ดดูดน้ำ | รักษาความชื้น อุณหภูมิ 24–28 °C เก็บไว้ในที่มืด | เมล็ดพองขึ้น เปลือกเริ่มแตก |
| 2–3 | รากโผล่ | ย้ายลงดินเมื่อรากยาว 1–2 ซม. | เห็นรากสีขาวเล็ก ๆ |
| 3–5 | ต้นโผล่พ้นผิวดิน | เปิดไฟ 18/6 ที่ 100–200 PPFD และครอบฝาไว้ | ลำต้นโผล่ขึ้นมา เปลือกเมล็ดอาจยังติดอยู่ที่ใบเลี้ยง |
| 5–7 | ใบเลี้ยงกาง | พ่นละอองน้ำ ไม่ให้ปุ๋ย | ใบกลม 2 ใบ สีเขียวอ่อน |
| 7–10 | ใบจริงชุดแรก | เพิ่มแสงเป็น 200–300 PPFD เปิดฝาครอบกว้างขึ้น | ใบปลายแหลม มีแฉกเดียว |
| 10–14 | ใบจริงชุดที่ 2 และ 3 | เริ่มให้ปุ๋ย ¼ ของอัตรา เอาฝาครอบออก | ใบมี 3 แฉก ต้นแข็งแรง |
| 14–21 | พร้อมเข้าระยะเจริญเติบโตทางลำต้น | ย้ายลงกระถางที่ใหญ่ขึ้น หรือเริ่มปรับสภาพต้นกล้าก่อนย้ายออก | ใบมี 5 แฉก รากแข็งแรง ลำต้นหนา |
สิ่งที่ควรทำ: คัดลอกตารางนี้ลงกระดาษแล้ววางไว้ข้างต้นกล้า ทุกวันให้ขีดเครื่องหมายที่ระยะที่ต้นไปถึงแล้ว ถ้าต้นไหนช้ากว่าตารางเกินสองสามวัน ให้ไล่ดูตารางความผิดพลาดในข้อ 8 ก่อน
ถ้าต้นกล้าของคุณมีอาการที่ไม่แน่ใจว่าเกิดจากอะไร โพสต์รูปไว้ใต้กระทู้นี้ได้เลย พร้อมบอกอุณหภูมิห้อง ความชื้น วัสดุปลูก และวิธีรดน้ำที่ใช้อยู่ เพื่อให้ผู้ปลูกคนอื่นช่วยหาสาเหตุได้
เอกสารอ้างอิง
- Backer, R. et al. (2019). “Closing the Yield Gap for Cannabis: A Meta-Analysis of Factors Determining Cannabis Yield.” Frontiers in Plant Science, 10, 495.
- Geneve, R.L. et al. (2022). “Temperature Limits for Seed Germination in Industrial Hemp (Cannabis sativa L.).” Crops, 2(4), 415–427.
- Kocjan Ačko, D. and Baričevič, D. (2004). “Influences of seed age and storage conditions on germination ability of hemp seed (Cannabis sativa L. var. sativa).” Acta agriculturae Slovenica, 83(1), 85–94.
หมายเหตุทางกฎหมาย
บทความนี้มีไว้เพื่อการศึกษาและวิทยาศาสตร์เท่านั้น ไม่ได้สนับสนุนให้ทำสิ่งที่ผิดกฎหมาย
ในประเทศไทย ช่อดอกกัญชาเป็นสมุนไพรควบคุมตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง สมุนไพรควบคุม (กัญชา) พ.ศ. 2568 ซึ่งออกตามพระราชบัญญัติคุ้มครองและส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย พ.ศ. 2542 และมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 26 มิถุนายน 2568 ตามที่บทความต้นฉบับระบุ ลำต้น กิ่ง ใบ ราก และเมล็ด ไม่ถือเป็นสมุนไพรควบคุมตามประกาศฉบับนี้ การขาย การแปรรูป การส่งออก และการวิจัยช่อดอกกัญชาต้องมีใบอนุญาต ช่อดอกขายได้เฉพาะเมื่อมีใบสั่งจ่ายตามแบบ ภ.ท.33 และจ่ายได้ไม่เกินปริมาณสำหรับ 30 วัน รวมทั้งห้ามโฆษณาและห้ามขายช่อดอกทางออนไลน์ ในปี 2569 มีกฎหมายอีกสองฉบับมีผลบังคับใช้ ได้แก่ กฎกระทรวงว่าด้วยสารสกัดจากกัญชาหรือกัญชง พ.ศ. 2569 (26 เมษายน 2569) และกฎกระทรวงว่าด้วยสมุนไพรควบคุม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2569 (30 เมษายน 2569) โดยฉบับหลังนี้ทำให้เกณฑ์การขอใบอนุญาตเกี่ยวกับช่อดอกเข้มงวดขึ้น ผู้อ่านในประเทศอื่นต้องปฏิบัติตามกฎหมายของประเทศตนเอง Asiannabis Community ไม่รับผิดชอบต่อการนำเนื้อหานี้ไปใช้โดยผิดกฎหมาย