โรซิน (rosin) คือเรซินกัญชาที่กดออกมาด้วยความร้อนและแรงกดเท่านั้น ไม่ใช้ตัวทำละลายเลย ตอนนี้จะพูดถึงว่าควรใส่อะไรเข้าเครื่องกด ควรใช้ถุงกรองแบบไหน และผลผลิตเท่าไรที่เป็นไปได้จริง จากนั้นจะพูดถึงวิธีบ่มและเก็บรักษาโรซิน การบาดเจ็บที่เกิดจากเครื่องกด และวิธีดูสาเหตุของปัญหาที่พบบ่อย
สถานะทางกฎหมายยังเหมือนกับในตอนที่ 1 ในประเทศไทย สารสกัดที่มี THC เกิน 0.2 เปอร์เซ็นต์โดยน้ำหนักเป็นยาเสพติดให้โทษประเภท 5 ใบอนุญาตตามกฎกระทรวงว่าด้วยสารสกัดจากกัญชาหรือกัญชง พ.ศ. 2569 (มีผลใช้บังคับ 26 เมษายน 2569) ออกให้เฉพาะสามกลุ่มเท่านั้น คือนิติบุคคลไทยที่ไม่ถือเป็น “คนต่างด้าว” ตามพระราชบัญญัติการประกอบธุรกิจของคนต่างด้าว พ.ศ. 2542 หน่วยงานของรัฐ และสภากาชาดไทย การกดโรซินนอกกรอบนี้มีความผิดฐานยาเสพติด คู่มือนี้เป็นความรู้ทางเทคนิคสำหรับผู้ประกอบการที่ได้รับอนุญาต และสำหรับผู้อ่านในพื้นที่ที่แปรรูปได้ถูกกฎหมาย
บทความนี้คือตอนที่ 2 อ่านตอนที่ 1 ได้ที่: https://asiannabis.com/t/1313
7. วัตถุดิบตั้งต้น
เครื่องกดสร้างสิ่งที่ไม่มีอยู่ในวัตถุดิบขึ้นมาไม่ได้ โรซินที่ดีจึงต้องเริ่มจากวัตถุดิบที่ดี สะอาด และมีเรซินมาก
ความชื้นและการปรับสมดุลความชื้น
การปรับสมดุลความชื้น (equilibration) คือการเก็บวัตถุดิบไว้ในที่ปิดจนความชื้นของวัตถุดิบเท่ากับอากาศรอบ ๆ ผู้ที่กดจริงบอกว่าดอกที่ปรับสมดุลไว้ที่ความชื้นสัมพัทธ์ประมาณ 55 ถึง 62 เปอร์เซ็นต์กดได้ดีที่สุด แต่ตัวเลขนี้ยังไม่มีผลการวัดที่ตีพิมพ์และตรวจสอบที่มาได้รองรับ
ถ้าแห้งเกินไป วัตถุดิบจะทำตัวเหมือนฟองน้ำ คือดูดน้ำมันไว้แทนที่จะปล่อยออกมา ถ้าชื้นเกินไป ไอน้ำจะดันน้ำให้ทะลุถุงออกมาพร้อมเรซิน ผลคือน้ำมันขุ่นและแยกชั้น
หมายเหตุผู้แปล: ช่วงหน้าฝนในไทย อากาศภายนอกมักมีความชื้นเกิน 80 เปอร์เซ็นต์ วัตถุดิบที่วางเปิดทิ้งไว้จะดูดน้ำจนความชื้นสูงเกินเป้า ให้เก็บวัตถุดิบในโหลปิดสนิท ถ้าทำได้ให้ใส่ซองควบคุมความชื้นแบบสองทาง (two-way) ที่ระบุค่าใกล้กับเป้าหมาย (บทความ การบ่มกัญชาในโหล อธิบายซองแบบนี้ไว้) ก่อนกดให้วัดความชื้นในโหลด้วยไฮโกรมิเตอร์ (เครื่องวัดความชื้น) ที่สอบเทียบแล้ว และเปิดโหลในห้องแอร์ ถ้าไฟดับ แอร์จะหยุดและความชื้นในห้องจะขึ้นเร็ว จึงควรปิดโหลไว้จนกว่าความชื้นในห้องจะกลับมาอยู่ในระดับที่ควบคุมได้
ดอกที่บ่มแล้ว ดราย ซิฟท์ และแฮชน้ำเย็นจัด
ดอกที่บ่มแล้วคือผลผลิตทั้งดอก เรซินยังติดอยู่กับเนื้อเยื่อพืช
ดราย ซิฟท์ (dry sift) หรือคีฟ (kief) คือไทรโคมที่เขย่าผ่านตะแกรงออกมาจากส่วนของพืชที่แห้งแล้ว (ดู น้ำแข็งแห้ง ดราย ซิฟท์ และชาราส) เอกสารอ้างอิงระบุว่าคีฟบริสุทธิ์จะนิ่มและเหนียวเมื่อโดนความร้อน จึงกดได้ง่าย
การทำแฮชน้ำเย็นจัดคือการกวนวัตถุดิบในน้ำผสมน้ำแข็ง จนไทรโคมจมลงและเศษพืชที่เบากว่าลอยขึ้น เรซินที่แยกออกมาได้จะแข็งและเปราะ วิธีล้าง (ถุงกรองไมครอน วัตถุดิบสดแช่แข็ง การทำแห้งแบบเยือกแข็ง และการคัดเกรด) อธิบายไว้ใน แฮชน้ำเย็นจัด (Ice Water Hash) หรือบับเบิ้ลแฮช
ทำไมแฮชโรซินให้ผลผลิตสูงกว่าโรซินจากดอกมาก
ถ้ากดจากดอก ความร้อนและแรงกดต้องทั้งดึงเรซินออกจากเนื้อพืชและกรองไปพร้อมกันในขั้นตอนเดียว ถ้ากดจากแฮช การแยกเรซินเกิดขึ้นไปแล้วในน้ำเย็น โดยไม่เสียหายจากความร้อน
ผลผลิตยังห่างกันมาก เพราะน้ำหนักตั้งต้นที่ใช้คิดต่างกันด้วย ผลผลิตของแฮชคิดเทียบกับน้ำหนักแฮช ซึ่งส่วนใหญ่เป็นเรซิน ส่วนผลผลิตของดอกคิดเทียบกับน้ำหนักที่รวมก้าน เส้นใย และผนังเซลล์ไว้ด้วย เอกสารอ้างอิงระบุว่าแฮชเกรดสูงสุดที่เรียกว่าฟูลเมลต์ (full melt) ไม่ต้องกดเลย ที่ได้ชื่อนี้เพราะละลายหมดเมื่อโดนความร้อน
สิ่งที่ควรทำ: ถ้าคุณได้รับอนุญาตและต้องการโรซินที่สะอาดที่สุด ให้แยกเรซินออกก่อนด้วยการร่อนแห้งหรือการล้างน้ำเย็น แล้วจึงนำแฮชไปกด และจดไว้ทุกครั้งว่าใช้วัตถุดิบแบบไหน
8. การเลือกขนาดตาถุงกรอง
ถุงกรองแบ่งเกรดตามขนาดรูของตาข่าย มีหน่วยเป็นไมครอน (1 ไมครอน = 1/1,000 มิลลิเมตร) ตาหยาบให้น้ำมันไหลผ่านง่าย แต่เศษพืชก็หลุดผ่านได้ด้วย ตาละเอียดกรองได้ดีแต่ต้านการไหล จึงเสี่ยงต่อโบลว์เอาต์ (blowout) คือถุงแตกเพราะแรงกด
เอกสารอ้างอิงที่ตีพิมพ์ให้ตัวเลขที่แน่นอนไว้สองจุด จุดแรก ในแฮชน้ำเย็นจัด หัวเรซินส่วนใหญ่จะค้างอยู่ในถุงเกรด 73 และ 90 ไมครอน จุดที่สอง แฮชโรซินแบบฟูลสเปกตรัม ซึ่งกดจากแฮชที่รวมมาจากหลายเกรด โดยทั่วไปทำจากวัตถุดิบเกรด 45 ถึง 159 ไมครอน
การจับคู่ในตารางด้านล่างมาจากการปฏิบัติจริง ไม่มีแหล่งอ้างอิง
| วัตถุดิบ | ขนาดตาถุงที่มีรายงาน | เหตุผล |
|---|---|---|
| ดอกที่บ่มแล้วทั้งดอก | 90 ถึง 160 ไมครอน | ตาหยาบช่วยให้น้ำมันไหลผ่านเนื้อพืชที่เทอะทะได้ |
| ดอกบด | 90 ถึง 120 ไมครอน | อนุภาคเล็กลง จึงต้องกรองละเอียดขึ้น |
| ดราย ซิฟท์ หรือคีฟ | 25 ถึง 90 ไมครอน | ผ่านการคัดแยกมาแล้ว ตาละเอียดช่วยดักเศษที่เหลือ |
| แฮชน้ำเย็นจัด เกรดฟูลเมลต์ | 25 ถึง 45 ไมครอน | เกือบเป็นเรซินล้วน ถุงมีหน้าที่หลักคือกักเนื้อที่ละลายไว้ให้อยู่กับที่ |
สิ่งที่ควรทำ: เริ่มจากขนาดตาถุงในตารางที่ตรงกับวัตถุดิบของคุณ ถ้าถุงแตก ให้ตรวจปริมาณที่บรรจุในถุงและความเร็วในการเพิ่มแรงกดก่อน แล้วค่อยเปลี่ยนไปใช้ถุงตาหยาบขึ้น
9. ผลผลิตที่เป็นไปได้จริงตามชนิดวัตถุดิบ
เอกสารอ้างอิงที่ตีพิมพ์ระบุผลผลิตแฮชโรซินไว้ที่ 0.3 ถึง 8 เปอร์เซ็นต์ แต่ตัวเลขที่ผู้กดจริงรายงานสูงกว่านั้นมาก ตารางนี้ใส่ไว้ทั้งสองชุดเพื่อให้คุณเห็นความต่าง
| วัตถุดิบ | ผลผลิตที่มีรายงาน | ที่มาของตัวเลข |
|---|---|---|
| ดอกที่บ่มแล้ว คุณภาพปานกลาง | 12 ถึง 18 เปอร์เซ็นต์โดยน้ำหนัก | รายงานจากผู้กดจริง ไม่มีแหล่งอ้างอิง |
| ดอกที่บ่มแล้ว เรซินสูง | 18 ถึง 25 เปอร์เซ็นต์โดยน้ำหนัก | รายงานจากผู้กดจริง ไม่มีแหล่งอ้างอิง |
| ดราย ซิฟท์ หรือคีฟ | 30 ถึง 55 เปอร์เซ็นต์โดยน้ำหนัก | รายงานจากผู้กดจริง ไม่มีแหล่งอ้างอิง |
| แฮชน้ำเย็นจัด เกรดฟูลเมลต์ | 60 ถึง 80 เปอร์เซ็นต์โดยน้ำหนัก | รายงานจากผู้กดจริง ไม่มีแหล่งอ้างอิง |
| แฮชโรซิน ช่วงที่ตีพิมพ์ | 0.3 ถึง 8 เปอร์เซ็นต์ | เอกสารอ้างอิงที่ตีพิมพ์ |
| การสกัดด้วยไฮโดรคาร์บอน | 10 ถึง 20 เปอร์เซ็นต์ | เอกสารอ้างอิงที่ตีพิมพ์ |
ช่วง 0.3 ถึง 8 เปอร์เซ็นต์ที่ตีพิมพ์เป็นตัวเลขของแฮชโรซิน และยังต่ำกว่าการสกัดด้วยไฮโดรคาร์บอนที่ 10 ถึง 20 เปอร์เซ็นต์ด้วยซ้ำ แต่แหล่งที่มาไม่ได้บอกว่าคิดจากน้ำหนักของอะไร ระหว่างที่ยังไม่ชัดเจน อย่านำตัวเลขสองชุดนี้มาปนกัน
ผลผลิตของแฮชคิดจากน้ำหนักแฮช ไม่ใช่จากน้ำหนักดอกที่ใช้ทำแฮช ดังนั้น “60 เปอร์เซ็นต์” จากแฮชไม่ได้แปลว่าได้ 60 เปอร์เซ็นต์ของดอกที่คุณมี ตัวเลขของผู้ขายก็มักสูงเกินจริง เพราะยกกรณีที่ดีที่สุดมาอ้าง ให้ถือว่าตัวเลขผลผลิตที่มีคนอ้างทุกตัวเป็นค่าสูงสุดที่เป็นไปได้ ไม่ใช่ผลที่ควรคาดหวัง
สิ่งที่ควรทำ: ชั่งวัตถุดิบและโรซินที่เก็บได้ด้วยตาชั่งเครื่องเดียวกัน และระบุทุกครั้งว่าเปอร์เซ็นต์นั้นคิดจากอะไร (ดอก ซิฟท์ หรือแฮช)
10. หลังกด: การบ่ม เนื้อสัมผัส และการเก็บรักษา
โรซินที่เพิ่งกดเสร็จยังไม่ใช่ผลิตภัณฑ์ขั้นสุดท้าย เนื้อสัมผัสขึ้นอยู่กับสิ่งที่เกิดในหลายชั่วโมงถึงหลายวันหลังออกจากแผ่นกด ทุกอย่างในหัวข้อนี้มาจากการปฏิบัติของผู้กดจริง อุณหภูมิที่ระบุยังไม่มีผลการวัดที่ตีพิมพ์รองรับ
การบ่มเย็น การบ่มร้อน และ “จาร์เทค”
การบ่มเย็น (cold cure) คือการเก็บน้ำมันที่ได้ไว้ในโหลปิดสนิท ที่อุณหภูมิประมาณ 4 ถึง 15 °C นานหนึ่งวันถึงหลายสัปดาห์ โรซินจะแน่นขึ้น สีอ่อนลง ทึบแสง และปาดได้ ผู้กดส่วนใหญ่ชอบวิธีนี้ เพราะไม่มีกลิ่นหอมระเหยหายไป
การบ่มร้อน (hot cure) คือการเก็บโรซินในโหลปิดไว้ที่ประมาณ 35 ถึง 55 °C วิธีนี้เร่งให้เกิดการเปลี่ยนแปลงแบบเดียวกันภายในไม่กี่ชั่วโมง แต่ต้องแลกกับกลิ่นหอมที่เสียไป “จาร์เทค” (jar tech) เป็นชื่อเรียกรวมของการบ่มในโหลปิดแบบนี้
หมายเหตุผู้แปล: ห้องทั่วไปในไทยที่ 30–35 °C ต่ำกว่าช่วงบ่มร้อนเพียงเล็กน้อย โรซินที่วางทิ้งไว้บนชั้นจึงค่อย ๆ ได้ผลแบบบ่มร้อนและเสียกลิ่นหอม การบ่มเย็นต้องใช้ตู้เย็น ให้วางเทอร์โมมิเตอร์ไว้ในตู้ ปิดโหลให้สนิท และเปิดตู้เย็นให้น้อยครั้งที่สุด ระหว่างไฟดับให้ปิดประตูตู้ไว้
บัดเดอร์ แบดเดอร์ และโรซินแบบแชทเทอร์
ชื่อเหล่านี้บอกสภาพทางกายภาพ ไม่ได้แปลว่าเคมีต่างกัน บัดเดอร์ (budder) และแบดเดอร์ (badder) มีเนื้อทึบแสง ฟูเหมือนครีมตี หรือค่อย ๆ กลายเป็นเนื้อเนยได้เอง เนื้อแบบนี้เกิดเมื่อน้ำมันเริ่มเกิดนิวเคลียสของผลึก (nucleation) คือมีผลึกเล็ก ๆ จำนวนมากเริ่มก่อตัวทั่วทั้งเนื้อ การบ่มเย็นมักเป็นตัวทำให้เกิด
โรซินแบบแชทเทอร์ (shatter) ใสและเงาเหมือนแก้ว เกิดเมื่อน้ำมันยังเป็นเนื้อเดียวกันตลอด มักมาจากวัตถุดิบที่สะอาดมาก ความชื้นต่ำ และจัดการอย่างนุ่มนวล
การเสื่อมสภาพและการเก็บรักษา
โรซินเสื่อมสภาพจากความร้อน แสง ออกซิเจน และเวลา งานวิจัยเรื่องดีคาร์บอกซิเลชันที่อ้างถึงในตอนที่ 1 ชี้ทิศทางไว้ว่า ที่อุณหภูมิเกิน 100 °C การสลายตัวของแคนนาบินอยด์ในรูปที่ไม่เป็นกรด (neutral) เช่น THC จะเป็นปฏิกิริยาหลัก แคนนาบินอล (CBN) จะสะสมเพิ่มขึ้น แต่ไม่ได้อธิบายส่วนที่สูญเสียไปได้ทั้งหมด
สิ่งที่ควรทำ: เก็บโรซินในที่เย็น มืด และปิดสนิท ใช้โหลที่เล็กพอให้เหลืออากาศเหนือโรซินน้อย และอุ่นซ้ำให้น้อยครั้งที่สุด
11. อุปกรณ์ และอันตรายที่ทำให้คนบาดเจ็บจริง
เครื่องหนีบผมให้ความร้อนและแรงกดได้บ้าง และกดโรซินออกมาได้ แต่เป็นเครื่องมือที่ไม่เหมาะ ด้วยเหตุผลเชิงกลไก 4 ข้อ:
- แผ่นหนีบแคบ โค้ง และออกแบบมาเพื่อจับเส้นผม ไม่ได้ออกแบบให้แผ่นขนานกัน
- แรงกดมาจากมือคุณ จึงวัดไม่ได้และทำซ้ำให้เท่าเดิมไม่ได้
- เทอร์โมสแตตตั้งมาสำหรับผม และร้อนกว่าช่วงอุณหภูมิกดโรซินทุกช่วงมาก
- แผ่นหนีบโก่งงอเมื่อรับแรง
เครื่องกดที่ออกแบบมาเฉพาะงานมีแผ่นกดเรียบและขนานกัน ให้ความร้อนสม่ำเสมอ และมีแรงกดที่อ่านค่าและทำซ้ำได้
แผ่นกดเรียบและความร้อนสม่ำเสมอ
แรงกดจะลงตรงจุดที่แผ่นสัมผัส แผ่นกดที่โก่งเล็กน้อยเมื่อรับแรงจะส่งแรงส่วนใหญ่ไปที่พื้นที่เล็ก ๆ ก้อนวัตถุดิบ (puck) บางส่วนจึงโดนกดมากเกินไป ส่วนที่เหลือแทบไม่โดนแรง ผลคือน้ำมันไหลไม่สม่ำเสมอและมีจุดไหม้
แผ่นกดบางที่มีขดลวดความร้อนตัวเดียวอยู่ตรงกลางจะร้อนตรงกลางและเย็นที่ขอบ อุณหภูมิกดจริงจึงขึ้นกับว่าวางถุงไว้ตรงไหน
สิ่งที่ควรทำ: วางถุงที่ตำแหน่งเดิมบนแผ่นกดทุกครั้ง และถ้าก้อนวัตถุดิบไหม้ด้านเดียวซ้ำ ๆ ให้ตรวจความเรียบของแผ่นกด
อันตรายที่เกิดขึ้นจริง
การถูกบีบทับเป็นการบาดเจ็บที่ร้ายแรงที่สุด เครื่องกดปิดลงด้วยแรงหลายพันปอนด์ (เกินหนึ่งตันไปมาก) และไม่หยุดไม่ว่าจะมีอะไรอยู่ระหว่างแผ่นกด นิ้วที่ติดอยู่ไม่มีทางรอด อย่าเอามือเข้าไปในแนวที่แผ่นกดเคลื่อนลงมา และอย่าขยับถุงขณะที่เครื่องยังมีแรงกดอยู่
แผลไหม้เกิดจากพื้นผิวที่ดูเหมือนกันทั้งตอนร้อนและตอนเย็น เครื่องมือโลหะที่วางทิ้งไว้บนแผ่นกดจะนำความร้อนเข้ามือคุณโดยตรง
ระบบไฮดรอลิกที่เสียหายคือเหตุผลที่ต้องใส่แว่นป้องกันตา ซีล สาย หรือข้อต่อที่เสียอาจทำให้น้ำมันพุ่งออกมาด้วยแรงดันสูง ระบบนิวแมติก (ขับด้วยลม) เสียหายได้เร็วกว่านั้นอีก
สิ่งที่ควรทำ: ใส่แว่นป้องกันตาทุกครั้งที่เครื่องมีแรงกดอยู่ และตรวจสายกับข้อต่อทุกครั้งก่อนเริ่มงานแต่ละรอบ
หมายเหตุผู้แปล: ถ้าไฟดับระหว่างกด ฮีตเตอร์จะหยุดทำงาน แต่เครื่องกดไฮดรอลิกอาจยังค้างแรงกดไว้ ให้ปล่อยแรงดันด้วยวาล์วก่อน แล้วจึงนำถุงออก อย่าเอื้อมมือเข้าไประหว่างแผ่นกดขณะที่แผ่นยังปิดอยู่
12. การตรวจคุณภาพและปัญหาที่พบบ่อย
การสกัดทำให้ทุกอย่างที่อยู่บนต้นและในต้นพืชเข้มข้นขึ้น วิธีสกัดที่สะอาดไม่ได้ทำให้วัตถุดิบที่ปนเปื้อนกลายเป็นของสะอาด
บทความทบทวนวรรณกรรมปี 2563 โดย Montoya และคณะ ในวารสาร Frontiers in Pharmacology แสดงให้เห็นว่าปัญหานี้ใหญ่แค่ไหน การวิเคราะห์ในรัฐวอชิงตัน (สหรัฐอเมริกา) พบว่า 84 เปอร์เซ็นต์ของตัวอย่างกัญชามีสารตกค้างได้ถึง 24 ชนิด ทั้งสารฆ่าแมลง สารกำจัดไร สารกำจัดเชื้อรา สารเสริมฤทธิ์ (synergist คือสารที่เติมเพื่อให้สารกำจัดศัตรูพืชออกฤทธิ์แรงขึ้น) และสารควบคุมการเจริญเติบโตของพืช (ดู สารควบคุมการเจริญเติบโต (PGR)) การตรวจตัวอย่างจากร้านจำหน่ายกัญชา (dispensary) ในรัฐแคลิฟอร์เนีย (สหรัฐอเมริกา) พบว่า 49 เปอร์เซ็นต์ของตัวอย่างมีสารกำจัดศัตรูพืชที่มีไว้ใช้กับไม้ประดับเท่านั้น รวมถึงอะบาเมกติน (abamectin) และไบเฟนาเซต (bifenazate)
บทความทบทวนนี้เตือนว่าสารกำจัดศัตรูพืชกลุ่มลิโพฟิลิก (lipophilic คือละลายได้ในไขมันและน้ำมัน) จะละลายเข้าไปในตัวทำละลายที่ใช้สกัด คำเตือนนี้มุ่งไปที่วิธีที่ใช้ตัวทำละลาย ซึ่งโรซินไม่ได้ใช้ แต่ความร้อนและแรงกดก็ไม่ได้กำจัดสารพิษตกค้างหรือโลหะออกจากเรซินเช่นกัน คำว่า “ไม่ใช้ตัวทำละลาย” (solventless) หมายถึงไม่ได้เติมตัวทำละลาย ไม่ได้หมายความว่าผลิตภัณฑ์สะอาด
หมายเหตุผู้แปล: ในประเทศไทย ให้ใช้เฉพาะสารกำจัดศัตรูพืชที่ขึ้นทะเบียนกับกรมวิชาการเกษตร และใช้ตามฉลากเท่านั้น ตรวจการขึ้นทะเบียนและอ่านฉลากก่อนใช้ทุกผลิตภัณฑ์ รวมถึงผลิตภัณฑ์อะบาเมกตินหรือไบเฟนาเซตด้วย ส่งทั้งวัตถุดิบและโรซินให้ห้องปฏิบัติการตรวจ วิธีทำอธิบายไว้ใน สารพิษตกค้างจากสารกำจัดศัตรูพืชในกัญชา และ สารที่พ่นบนกัญชาได้ตามกฎหมายภายใต้ GACP ของไทย
| อาการเสีย | สาเหตุที่พบบ่อย | สิ่งที่ควรทำ |
|---|---|---|
| น้ำมันสีเข้มหรือสีน้ำตาลอำพัน | อุณหภูมิสูงเกินไป กดนานเกินไป วัตถุดิบเสื่อมสภาพ | ลดอุณหภูมิ ลดเวลากด ตรวจวัตถุดิบ |
| มีสีเขียวปน | คลอโรฟิลล์หลุดออกมา แรงกดมากเกินไป ตาถุงหยาบเกินไป | ลดแรงกด ใช้ถุงตาละเอียดขึ้น อัดก้อนวัตถุดิบไว้ก่อนกด |
| โบลว์เอาต์ (ถุงแตก) | เพิ่มแรงเร็วเกินไป บรรจุแน่นเกินไป ตาถุงละเอียดเกินไป | ค่อย ๆ เพิ่มแรง บรรจุหลวม ๆ เลือกตาถุงให้เข้ากับวัตถุดิบ |
| น้ำมันขุ่นหรือแยกชั้น | ความชื้นมากเกินไป ถูกดันออกมาเป็นไอน้ำ | ปรับสมดุลวัตถุดิบให้ความชื้นต่ำลงก่อน |
| ผลผลิตต่ำมาก | วัตถุดิบแห้งเกินไป อุณหภูมิต่ำเกินไป แรงกดน้อยเกินไป | เติมความชื้นกลับให้วัตถุดิบ หรือคำนวณแรงดันใหม่จากพื้นที่ถุง |
| เนื้อสากหรือมีเศษปน | การกรองล้มเหลว ถุงขาด การปนเปื้อน | ตรวจถุง ทิ้งโรซินรอบนั้น |
เอกสารอ้างอิงเรื่องแฮชิช (hashish) เสริมว่าการปนเปื้อนจากใบมักทำให้ผลิตภัณฑ์ออกสีเขียว ซึ่งก็คือลักษณะเดียวกับคลอโรฟิลล์ที่หลุดออกมาในแอ่งโรซินนั่นเอง
สีอย่างเดียวบอกคุณภาพได้ไม่ดีนัก โรซินสีอ่อนจากพันธุ์ปลูก (cultivar) ที่ไม่ดี ก็ยังเป็นโรซินที่ไม่ดีอยู่ดี
สิ่งที่ควรทำ: จัดเกรดโรซินจากกลิ่น เนื้อสัมผัส และผลแล็บ ไม่ใช่จากสีอย่างเดียว เมื่อกดแล้วเสีย ให้หาสาเหตุจากตารางด้านบนก่อนเปลี่ยนค่าที่ตั้งไว้
13. ขอบเขตของประสบการณ์จากการปฏิบัติ
ตัวเลขส่วนใหญ่ในงานสกัดแบบไม่ใช้ตัวทำละลายมาจากประสบการณ์ ซึ่งยังไม่เคยมีการวัดอย่างเป็นทางการ ได้แก่ ช่วงอุณหภูมิ เวลากด เป้าหมายความชื้น และการจับคู่ขนาดตาถุง ไม่ได้แปลว่าตัวเลขเหล่านี้ไม่มีค่า แต่ควรระบุว่าเป็นประสบการณ์ ไม่ใช่ข้อเท็จจริง
ถ้าคุณกดโรซินในพื้นที่ที่ถูกกฎหมาย โปรดโพสต์ตัวเลขจริงไว้ใต้กระทู้นี้ ไม่ใช่ตัวเลขที่ดีที่สุด ระบุชนิดวัตถุดิบ ความชื้นที่ใช้ปรับสมดุล อุณหภูมิแผ่นกด ขนาดถุง และแรงกดที่ใช้ โดยคำนวณแรงดันจากพื้นที่ถุง ไม่ใช่อ่านค่าจากเกจ รายงานทั้งสิ่งที่ล้มเหลวและสิ่งที่ได้ผล รวมถึงถุงแตกและการกดที่ได้น้ำมันสีเขียว ตัวเลขจากผู้ปลูกหลายคนจะเทียบกันได้ก็ต่อเมื่อทุกคนรายงานขนาดถุงควบคู่กับค่าที่ตั้ง
บทความนี้เป็นส่วนหนึ่งของชุดบทความความรู้ของ Asiannabis Community ว่าด้วยการสกัดและการแปรรูปหลังเก็บเกี่ยว จัดทำเพื่อการศึกษาในพื้นที่ที่อนุญาตให้แปรรูปกัญชาได้ตามกฎหมาย
เอกสารอ้างอิง
- Nishimura & Asahi: บทวิเคราะห์ทางกฎหมายเกี่ยวกับประกาศกระทรวงสาธารณสุขเดือนกุมภาพันธ์ 2565 ที่ระบุรายชื่อยาเสพติดให้โทษประเภท 5 (ตามที่อ้างในบทความต้นฉบับ)
- Tilleke & Gibbins: บทวิเคราะห์ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง สมุนไพรควบคุม (กัญชา) พ.ศ. 2568 (ตามที่อ้างในบทความต้นฉบับ)
- กฎกระทรวงว่าด้วยสารสกัดจากกัญชาหรือกัญชง พ.ศ. 2569 (ค.ศ. 2026)
- Moreno T, Dyer P, Tallon S. Cannabinoid Decarboxylation: A Comparative Kinetic Study. Industrial & Engineering Chemistry Research, 2020, 59(46): 20307–20315. doi:10.1021/acs.iecr.0c03791
- Montoya Z, Conroy M, Vanden Heuvel BD, Pauli CS, Park SH. Cannabis Contaminants Limit Pharmacological Use of Cannabidiol. Frontiers in Pharmacology, 2020, 11. doi:10.3389/fphar.2020.571832
- เอกสารอ้างอิงทั่วไปเกี่ยวกับน้ำมันแฮชและแฮชิช (บทความต้นฉบับไม่ได้ระบุชื่อ)