การดื้อยาต่อกัญชาคืออะไร? เมื่อขนาดเดิมให้ผลน้อยลง

การดื้อยา (tolerance) หมายความว่า เมื่อใช้เป็นประจำ ยาขนาดเดิมให้ผลน้อยกว่าตอนแรก สำหรับกัญชา ผู้ใช้เป็นประจำมักรู้สึกถึงฤทธิ์ต่อจิตประสาทของ THC น้อยลง และขนาดที่เหมาะกับคนหนึ่งอาจแรงเกินไปมากสำหรับอีกคน

เกิดอะไรขึ้นในร่างกาย

THC ออกฤทธิ์หลักที่ตัวรับ CB1 ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของระบบเอ็นโดแคนนาบินอยด์ของร่างกาย เมื่อได้รับในปริมาณมากและสม่ำเสมอ สมองจะลดจำนวนตัวรับ CB1 ที่พร้อมทำงานลง เรียกว่าการลดจำนวนตัวรับ (downregulation) และเป็นสาเหตุหนึ่งที่ทราบกันของการดื้อยา

งานวิจัยถ่ายภาพสมองสองชิ้นวัดเรื่องนี้ในคนโดยตรง:

  • งานวิจัยปี 2555 ใน Molecular Psychiatry พบตัวรับ CB1 น้อยลงในเปลือกสมองของผู้สูบกัญชาทุกวันเป็นเวลานาน การลดลงมากกว่าในคนที่สูบมาหลายปีกว่า หลังงดภายใต้การดูแลราวสี่สัปดาห์ ระดับตัวรับกลับเป็นปกติ
  • งานวิจัยปี 2559 ในผู้ชายที่ติดกัญชาพบว่าตัวรับที่พร้อมทำงานต่ำกว่าผู้ไม่ใช้ราว 15% ความแตกต่างนั้นมองไม่เห็นแล้วหลังงดภายใต้การติดตามเพียงสองวัน และการเปลี่ยนแปลงดำเนินต่อไปในสัปดาห์ถัดมา

ทำไมจึงสำคัญสำหรับผู้ป่วย

การดื้อยาเปลี่ยนวิธีที่ผู้สั่งจ่ายกำหนดขนาด คนที่ใช้กัญชาเป็นประจำอยู่แล้วอาจต้องใช้ขนาดเริ่มต้นต่างจากคนที่ไม่เคยใช้ การรู้สึกเมาน้อยลงไม่ได้พิสูจน์ว่าปฏิกิริยาตอบสนองเป็นปกติ CDC ของสหรัฐฯ ระบุว่ากัญชาอาจทำให้เวลาตอบสนองและการตัดสินใจช้าลง

การไล่ตามฤทธิ์แรกด้วยขนาดที่สูงขึ้นเรื่อย ๆ มีความเสี่ยงของมันเอง CDC เชื่อมโยงผลิตภัณฑ์ THC ความแรงสูงกับอาการของภาวะความผิดปกติจากการใช้กัญชาที่รุนแรงกว่า แนวทางทั่วไปคือเริ่มน้อยและเพิ่มช้า ๆ ภายใต้การดูแลของผู้สั่งจ่าย

ในประเทศไทย

ช่อดอกกัญชาในไทยขายได้เฉพาะเมื่อมีใบสั่งจ่ายแบบ ภ.ท. 33 การปรับขนาดจึงเป็นเรื่องที่ต้องคุยกับผู้สั่งจ่าย บอกผู้สั่งจ่ายตามจริงเรื่องการใช้ก่อนหน้านี้

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

  • เพิ่มขนาดโดยไม่บอกผู้สั่งจ่าย บันทึกการเปลี่ยนแปลงแต่ละครั้งและเหตุผล
  • คิดว่าการดื้อยาทำให้ขับรถได้ปลอดภัย เวลาตอบสนองยังอาจได้รับผลกระทบ
  • หยุดขนาดสูงที่ใช้ทุกวันกะทันหันโดยไม่ปรึกษา งานวิจัยปี 2559 เชื่อมโยงระดับตัวรับที่ต่ำลงกับอาการถอนยา (withdrawal) ในช่วงวันแรก ๆ

จดบันทึกขนาดยาเป็นเวลาสองสัปดาห์ ได้แก่ วันที่ ผลิตภัณฑ์ ปริมาณ เวลา และผลที่ได้ แล้วนำไปในการนัดครั้งถัดไป

คำที่เกี่ยวข้อง

ระบบเอ็นโดแคนนาบินอยด์ · ตัวรับแคนนาบินอยด์ (CB1 และ CB2) · การไทเทรตขนาดยา (titration) · อาการถอนยา (withdrawal) · ช่วงการรักษาที่ปลอดภัย · กัญชาทางการแพทย์

อ่านเพิ่มเติมบน Asiannabis

แหล่งอ้างอิง